اصول نوآوري

زهرا حسین ابادی
نوآوري هيچ‌گاه به گونه‌اي سيستماتيك، هدفمند و سازمان يافته شكل نمي گيرد. بيشتر نوآوران، پديده‌هاي خود را در اثر شانس و جرقه يكباره هوششان ارائه نموده‌اند و نه با پشتكار و زحمت زياد امّا بسياري از نوآوري‌ها قابل تدريس و يادگيري نيست چرا كه راه و روش مناسبي وجود ندارد كه به افراد ياد بدهيم چگونه باهوش و ذكاوتند باشند.
بزرگترين مرد هوشمند جهان «لئوناردو داوينچي» است. در هر صفحه از يادداشتهاي او مي‌توان انبوهي از انديشه ساخت چرخبال «هليكوپتر» و زيردريايي را مشاهده كرد. او مي‌توانست با تكنولوژي قرن شانزدهم اين انديشه‌ها را به نوآوري تبديل كند.
«جيمزوات» (مخترع موتور بخار از ديدگاه دانش‌آموزان) و «توماس نيوكامن» (مخترع موتور بخار از ديدگاه تاريخ دانان تكنولوژي)، هر دو از نوآوران سيستماتيك و هدفمند بوده‌اند، اما «رابرت بوي» شيمي‌دان انگليسي- ايرلندي، يك شبه موتور احتراقي را اختراع نمودند.
امّا اصول نوآوري چيست؟
قطعاً شما مي‌توانيد با پيروي از اين اصول اثربخش باشيد، اين اصول شامل 2 دسته مي‌باشند. تعدادي از آن مواردي است كه بايد انجام دهيم و بخشي از مواردي است كه نبايد انجام دهيم. البته بايد به اين دو دسته، 3 شرط را اضافه كنيم.
آنچه بايد انجام دهيم:
1.-نوآوري سيستماتيك و هدفمند با تحليل فرصتها آغاز مي‌شود. اولين قدم تفكر در مورد آن چيزي است كه آنرا منابع فرصتهاي نوآوري مي‌ناميم. اين منابع در محيط‌هاي مختلف داراي اهميت متفاوت مي‌باشند. براي مثال «جمعيت شناس» ارتباط چنداني با نوآوري فرآيندهاي صنعتي ندارد.
2.-نوآوري هم مفهومي است و هم ادراكي، دومين اصل اجباري درنوآوري همانا سركشي، سؤال كردن و گوش كردن مي‌باشد.
نوآوران موفق از هر دو نيم‌كره مغز خود خوب استفاده مي‌كنند. آنها به ارقام،آمار و مردم نگاه مي‌كنند و تحليل مي‌نمايند كه « چه نوع نوآوري براي فرصتهاي موجود لازم است؟»
آنها سعي مي كنند تا انتظارات، ارزشها و نيازهاي مصرف كنندگان و استفاده كنندگان را درك كنند.
3.-نوآوري اثربخش، بايد و هدفمند باشد- تنها بايد به يك كار پرداخت. البته ساده نيست، هر چيز ساده‌اي ابتدا با مشكل مواجه مي‌شود. بهترين نوآوري آن است كه مردم درباره‌اش بگويند : عالي است چرا ما تا به حال به آن فكر نكرده بوديم.
4.-نوآوري‌هاي اثر بخش، كوچك مي‌باشند و بزرگ نيستند- آنها در يك جهت مشخص خواهند بود. ايده‌هاي بزرگ با برنامه ايجاد انقلاب و تحول در يك صنعت، احتمال موفقيت بسيار پائيني دارند.
5.-آخرين مورد در اين خصوص، هدف نوآوري در جهت رهبري است، نوآوري نبايد الزاماً به خاطر تبديل شدن به يك فعاليت بزرگ باشد. چون هيچكس قادر به پيش بيني اين مسأله نيست.
آنچه نبايد انجام دهيم :
1.-نبايد سعي كنيم كه باهوش باشيم. نوآوري‌ها توسط افراد عادي و معمولي صورت مي‌گيرد و تنها احمق‌ها نمي‌توانند نوآوري داشته باشند.
2.-نبايد به فعاليت‌هاي متنوع و پراكنده پرداخت. فعاليت‌ها بايد كانون‌مند باشد.
3.-در آخر اينكه، نبايد سعي كنيم تا براي حال نوآوري كرد. نوآوري مي‌تواند پيامدهاي بلند مدتي داشته باشد و شايد تا 20 سال آينده به بلوغ خود نرسد.
سه شرط :
متأسفانه غالباً مشاهده مي كنيم كه به اين سه شرط آشكار هيچگونه توجهي نمي‌شود.
1.-نوآوري كار است. به دانش نياز دارد. نوآوران معمولاً از ديگر افراد با استعدادتر مي‌باشند و در چند زمينه فعاليت مي‌كنند.
2.-براي موفقيت بايد بر قدرت و توانايي خود تكيه كنند و به فرصتها در طيفي وسيع‌تر بنگرند، سپس از خود سؤال كند كه كدام يك مناسب من است.
3.-درآخر اينكه نوآوري مؤثر است بر اقتصاد و جامعه، تغييري است در رفتار مصرف كنندگان معلمين و كشاورزان و يا كل مردم و يا اينكه تغييري است در يك فرآيند، در چگونگي كاركردن و توليد يا محصول كارآفريني، بايد نزديك به بازار، متمركز به بازار و در جهت بازارگرايي باشد.